
Năng lượng mặt trời đang trở thành trọng tâm trong chiến lược phát triển bền vững của nhiều quốc gia Đông Nam Á, trong đó Việt Nam và Thái Lan là hai thị trường nổi bật với tốc độ tăng trưởng ấn tượng. Việc so sánh năng lượng mặt trời Việt Nam và Thái Lan không chỉ giúp nhận diện vị trí của Việt Nam trên bản đồ năng lượng tái tạo khu vực mà còn mở ra những bài học và cơ hội phát triển dài hạn. Cùng Unisolar tìm hiểu xem quốc gia nào đang chiếm ưu thế trong cuộc đua năng lượng xanh!
Tiềm năng và định hướng phát triển năng lượng mặt trời ở Việt Nam và Thái Lan
Việt Nam: Nguồn tài nguyên mặt trời dồi dào
Việt Nam có lợi thế tự nhiên lớn để phát triển điện mặt trời với bức xạ trung bình khoảng 4,6–5,2 kWh/m²/ngày, đặc biệt tập trung ở khu vực miền Trung và miền Nam. Theo Quy hoạch điện VIII, Việt Nam định hướng tăng tỷ trọng năng lượng tái tạo lên hơn 30% vào năm 2030 và hướng đến trung hòa carbon vào năm 2050. Chính sách hỗ trợ từ nhà nước, đặc biệt là các mức giá FIT ưu đãi giai đoạn 2018–2020, đã tạo cú hích mạnh mẽ cho thị trường.
Tính đến năm 2023, tổng công suất điện mặt trời tại Việt Nam đạt trên 18.000 MWp, đứng đầu ASEAN. Phần lớn đến từ hệ thống điện mặt trời áp mái và các trang trại điện quy mô lớn ở Ninh Thuận, Bình Thuận, Gia Lai, Tây Ninh…

Việt Nam: Nguồn tài nguyên mặt trời dồi dào
Thái Lan: Quốc gia tiên phong trong khu vực
Thái Lan là một trong những quốc gia đầu tiên ở Đông Nam Á đẩy mạnh phát triển điện mặt trời từ những năm 2010. Với bức xạ mặt trời ổn định khoảng 4,5–5,0 kWh/m²/ngày và cơ sở hạ tầng tốt, nước này đã triển khai hàng loạt dự án năng lượng mặt trời quy mô công nghiệp.
Tính đến năm 2023, tổng công suất lắp đặt điện mặt trời của Thái Lan đạt khoảng 3.500 MW, tuy thấp hơn Việt Nam nhưng được phân bổ đồng đều giữa khu vực đô thị và nông thôn. Chính phủ Thái Lan đặt mục tiêu đạt hơn 15.500 MW năng lượng mặt trời vào năm 2037 trong kế hoạch PDP 2018.

Thái Lan: Quốc gia tiên phong trong khu vực
So sánh năng lượng mặt trời Việt Nam và Thái Lan: Chính sách, đầu tư và hạ tầng
Chính sách hỗ trợ và khung pháp lý
- Việt Nam: Từng áp dụng giá FIT cố định 8,38–9,35 US cents/kWh (giai đoạn 2019–2020), thu hút làn sóng đầu tư lớn. Tuy nhiên, sau khi chính sách này kết thúc, thiếu khung giá mới khiến thị trường chững lại. Các chính sách PPA (hợp đồng mua bán điện) chưa ổn định là rào cản cho nhà đầu tư.
- Thái Lan: Không áp dụng giá FIT hấp dẫn như Việt Nam, nhưng có cơ chế đấu thầu minh bạch, ưu tiên các dự án hybrid, lưu trữ năng lượng và chính sách ưu đãi thuế. Ngoài ra, chính phủ hỗ trợ kết nối lưới và có chiến lược phân cấp năng lượng đến hộ gia đình.
=> Nhận xét: Việt Nam dẫn đầu về tốc độ phát triển nhờ giá FIT, nhưng Thái Lan có nền tảng pháp lý ổn định hơn, giúp đảm bảo sự phát triển bền vững lâu dài.
Cơ sở hạ tầng và lưới điện
- Việt Nam: Gặp vấn đề quá tải lưới điện tại nhiều khu vực như Ninh Thuận, gây cắt giảm công suất phát điện lên đến 30% ở một số dự án lớn. Hệ thống truyền tải chưa được nâng cấp kịp thời so với tốc độ đầu tư.
- Thái Lan: Lưới điện quốc gia đồng bộ, hỗ trợ tốt việc tích hợp điện mặt trời, đặc biệt là hệ thống microgrid tại các vùng sâu vùng xa. Đây là lợi thế lớn khi triển khai các dự án điện mặt trời cộng đồng.
=> Nhận xét: Thái Lan có lợi thế về hạ tầng và quản lý phân phối, trong khi Việt Nam cần cải thiện hạ tầng truyền tải và điều độ công suất.
Mức độ đầu tư và sự tham gia của khu vực tư nhân
- Việt Nam: Từng thu hút lượng lớn nhà đầu tư nước ngoài, đặc biệt trong giai đoạn 2019–2020. Tuy nhiên, hiện tại thiếu chính sách ổn định nên nhiều dự án đang trì hoãn.
- Thái Lan: Khuyến khích mạnh mẽ các tập đoàn trong nước tham gia, phát triển điện mặt trời kết hợp lưu trữ, nông nghiệp (agrivoltaics) và công nghiệp. Các công ty như BCPG, Gunkul hay Thai Solar Energy là những nhà phát triển lớn và có chiến lược quốc tế hóa.

So sánh năng lượng mặt trời Việt Nam và Thái Lan: Chính sách, đầu tư và hạ tầng
Bài học và triển vọng hợp tác giữa Việt Nam – Thái Lan trong lĩnh vực năng lượng mặt trời
Cả hai quốc gia đều đang chuyển mình mạnh mẽ trong lĩnh vực năng lượng tái tạo, với năng lượng mặt trời là trọng tâm. Từ việc so sánh năng lượng mặt trời Việt Nam và Thái Lan, có thể rút ra một số bài học và hướng hợp tác tiềm năng:
Bài học cho Việt Nam
- Cần chuyển từ mô hình phát triển nóng dựa vào giá FIT sang cơ chế bền vững, như đấu thầu minh bạch, ưu đãi thuế xanh và hỗ trợ lưu trữ điện.
- Đầu tư nâng cấp lưới điện đồng bộ để tránh lãng phí tài nguyên và công suất phát.
- Khuyến khích các mô hình điện mặt trời cộng đồng, điện mặt trời trên mái nhà kết hợp lưu trữ.
Triển vọng hợp tác
- Hai quốc gia có thể hợp tác nghiên cứu và phát triển công nghệ lưu trữ năng lượng, smart grid.
- Xây dựng chuỗi cung ứng nội địa khu vực cho tấm pin, inverter, hệ thống giám sát.
- Tổ chức hội nghị ASEAN về năng lượng tái tạo để chia sẻ kinh nghiệm, chính sách và kết nối đầu tư.

Triển vọng hợp tác giữa Việt Nam – Thái Lan trong lĩnh vực năng lượng mặt trời
So sánh năng lượng mặt trời Việt Nam và Thái Lan cho thấy mỗi quốc gia đều có những thế mạnh và thách thức riêng. Việt Nam đang dẫn đầu về quy mô lắp đặt, trong khi Thái Lan nổi bật ở tính ổn định và hiệu quả khai thác. Để tiến xa hơn, cả hai quốc gia cần tiếp tục cải thiện chính sách, đầu tư vào hạ tầng và tận dụng tiềm năng hợp tác khu vực. Đây chính là con đường đưa Đông Nam Á tiến gần hơn đến một tương lai năng lượng sạch và bền vững.
Unisolar – Đơn vị cung cấp các giải pháp, thiết bị điện mặt trời uy tín hàng đầu tại thị trường Việt Nam và khu vực Đông Nam Á. Là đối tác chiến lược tại Việt Nam các hãng lớn như: SolarEdge, Sigenergy, JA Solar, Solmetric, Nexans, Fluke…
Liên hệ ngay với chúng tôi để được tư vấn:
- Hotline/ Zalo: 0914 049 357
- Email: service@unisolar.com.vn
- Website: www.unisolar.com.vn
- Youtube: https://www.youtube.com/@UniSolar
Unisolar – Đơn vị cung cấp các giải pháp, thiết bị điện mặt trời uy tín hàng đầu tại thị trường Việt Nam và khu vực Đông Nam Á. Là đối tác chiến lược tại Việt Nam các hãng lớn như: SolarEdge, Sigenergy, JA Solar, Solmetric, Nexans, Fluke…
Liên hệ ngay với chúng tôi để được tư vấn:
- Hotline/ Zalo: 0914 049 357
- Email: service@unisolar.com.vn
- Website: www.unisolar.com.vn
- Youtube: https://www.youtube.com/@UniSolar

Unisolar – đơn vị hàng đầu trong lĩnh vực điện mặt trời, chuyên cung cấp các sản phẩm, giải pháp và dịch vụ lắp đặt hệ thống điện mặt trời áp mái tại thị trường Việt Nam và khu vực Đông Nam Á.